{"id":238,"date":"2019-12-31T13:03:45","date_gmt":"2019-12-31T13:03:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.omerfarukkorkmaz.com.tr\/?p=238"},"modified":"2019-12-31T13:03:45","modified_gmt":"2019-12-31T13:03:45","slug":"evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/","title":{"rendered":"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#8217;an-\u0131 Azim Galip Gelecek"},"content":{"rendered":"<p>As\u0131rlar \u00f6tesine h\u00fckmeden Kur\u2019an-\u0131 Az\u00eem, n\u00fczul\u00fcnden bug\u00fcne insanl\u0131\u011f\u0131n hid\u00e2yet kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. M\u00fcminler i\u00e7in bir rahmet oldu\u011fu kadar zalimler i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir h\u00fcsran vesilesi olan Kur\u2019an,<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a> kimilerini hid\u00e2yete eri\u015ftirdi\u011fi gibi kimilerinin de sapk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131na sebep olmu\u015ftur.<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a> Bu noktada kabahat elbette ki Kur\u2019an\u2019\u0131n de\u011fildir. Bilakis su\u00e7, Kur\u2019an\u2019\u0131n muradull\u00e2ha muv\u00e2f\u0131k bi\u00e7imde anla\u015f\u0131lmas\u0131na engel olacak bir tav\u0131rla \u00e2yetlere yakla\u015fanlardad\u0131r. Bu y\u00fczden ilgili \u00e2yet-i kerime <em>\u201cVerdi\u011fi misallerle Allah ancak f\u00e2s\u0131klar\u0131 sapt\u0131r\u0131r\u201d<\/em> ifadesiyle bitmektedir. \u00d6yleyse Kur\u2019an, zaten sapmay\u0131 tercih etmi\u015f ve hid\u00e2yeti arama gibi bir derdi olmadan ayetlerine yakla\u015fanlar\u0131n h\u00fcsran ve dalaletlerini art\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Kur\u2019an\u2019\u0131n indirildi\u011fi manada anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 temin edebilmek i\u00e7in olu\u015fturulup geli\u015ftirilen us\u00fbl\u00fc zayi edenlerin bu tav\u0131rlar\u0131n\u0131n ard\u0131nda gizli bir kibir yatmaktad\u0131r. Oysa \u201cben anlar\u0131m, benim anlad\u0131\u011f\u0131m do\u011frudur\u201d \u015feklindeki duygulara dayanan bu kendini be\u011fenmi\u015flik Allah U\u2019\u0131n kelam\u0131n\u0131 anlaman\u0131n \u00f6n\u00fcndeki en b\u00fcy\u00fck engeldir. Nitekim Cen\u00e2b-\u0131 Hak <em>\u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cYery\u00fcz\u00fcnde haks\u0131z yere b\u00f6b\u00fcrlenenleri \u00e2yetlerimden uzakla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131m. Onlar b\u00fct\u00fcn mucizeleri g\u00f6rseler de iman etmezler. Do\u011fru yolu g\u00f6rseler onu yol edinmezler. Fakat azg\u0131nl\u0131k yolunu g\u00f6r\u00fcrlerse, hemen ona saparlar. Bu durum, onlar\u0131n \u00e2yetlerimizi yalanlamalar\u0131ndan ve onlardan gafil olmalar\u0131ndan ileri gelmektedir.\u201d<\/em>\u00a0 \u0130bn Uyeyne 6\u2019nin ifade etti\u011fi gibi Cen\u00e2b-\u0131 Hak bu \u00e2yette kendini be\u011fenip b\u00f6b\u00fcrlenenlerden Kur\u2019an\u2019\u0131 anlama kabiliyetini alaca\u011f\u0131n\u0131 ifade buyurmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Sapk\u0131nl\u0131k Merhaleleleri<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Allah U\u2019\u0131n, kibirlenenleri bu \u015fekilde bir cezaya d\u00fb\u00e7ar k\u0131lmas\u0131 merhale merhale geli\u015fen bir hadisedir. \u0130lk merhalede Allah U, Kur\u2019an\u2019\u0131 anlayamamalar\u0131 i\u00e7in bir k\u0131s\u0131m kalpler \u00fczerine perde koydu\u011funu haber vermektedir.<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a> Di\u011fer merhalede ise kalpler \u00fczerine k\u0131l\u0131f konulmaktad\u0131r. B\u00f6ylece, k\u0131l\u0131fla korunan bir e\u015fyaya d\u0131\u015far\u0131dan gelen \u015feylerin temas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 gibi d\u0131\u015f\u0131 k\u0131l\u0131flanm\u0131\u015f bir kalbe hakikatin n\u00fcfuz etmesi de m\u00fcmk\u00fcn olamayacakt\u0131r. Hakikatle ba\u011f\u0131n\u0131 koparm\u0131\u015f bir zihin ve kalbin Allah kelam\u0131n\u0131 anlayabilmesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir mi? Sonraki ve son merhalede ise kalpler m\u00fch\u00fcrlenmektedir. H\u00fck\u00fcm yemi\u015f ve bir daha i\u015flev kazanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olamayacak bir nesnenin m\u00fch\u00fcrlenip rafa kald\u0131r\u0131lmas\u0131 gibi Kur\u2019an\u2019\u0131 hevalar\u0131n\u0131 tatmin ve kibirlerini izhar arac\u0131 k\u0131lanlar\u0131n kalpleri de m\u00fch\u00fcrlenip dalalet \u00e7ukuruna at\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn Kur\u2019an ad\u0131na konu\u015ftu\u011funu iddia ederek her konu\u015fmalar\u0131nda \u00fcmmetle Hz. Peygamber r, sahabe ve selefin aras\u0131na bir duvar \u00f6renlerin durumu tam da bundan ibarettir. Bunlar\u0131n maruz kald\u0131klar\u0131 hidayet kararmas\u0131 Allah U\u2019\u0131n kelam\u0131 hakk\u0131nda konu\u015fman\u0131n ne denli b\u00fcy\u00fck bir vebali haiz oldu\u011funu da d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrtmemektedir kendilerine. Ekranlarda boy g\u00f6stermek ve muhalefetle me\u015fhur olman\u0131n verdi\u011fi sermestlikle tak\u0131nd\u0131klar\u0131 \u015f\u0131mar\u0131k \u00fcslubun nas\u0131l bir uhrev\u00ee faturayla ba\u015flar\u0131na patlayacaklar\u0131n\u0131 hesap edememeleri ya\u015fad\u0131klar\u0131 istidr\u00e2c\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc hakk\u0131nda bir nebze ipucu veriyor asl\u0131nda. Seciyye haline getirdikleri ink\u00e2r maraz\u0131 manevi d\u00fcnyalar\u0131n\u0131 kazan karas\u0131na \u00e7evirdi\u011fi i\u00e7in \u00e2yetleri S\u00fcnnetin ve uleman\u0131n tebyini istikametinde de\u011fil de nerede bir \u0130slam d\u00fc\u015fman\u0131 varsa onlar\u0131n bat\u0131l iddialar\u0131yla anlama tekell\u00fcf\u00fcne girmektedirler. Bu da bize b\u00fcy\u00fck veli Ataullah el-\u0130skender\u00ee\u2019nin o me\u015fhur s\u00f6z\u00fcn\u00fc hat\u0131rlat\u0131yor: \u00a0\u201cCenab-\u0131 Hakk\u2019\u0131n evine girmek ve kitab\u0131n\u0131 okumaktan seni engelleyen zahir\u00ee bir c\u00fcn\u00fcpl\u00fck oldu\u011fu gibi, huzuruna ermek ve kel\u00e2m\u0131n\u0131 anlamaktan seni al\u0131koyacak b\u00e2t\u0131n\u00ee bir c\u00fcn\u00fcpl\u00fck de vard\u0131r.\u201d<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Tarihten Bug\u00fcne \u0130nk\u00e2r Silsilesi<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Kur\u2019an-\u0131 Az\u00eem n\u00fczul\u00fcnden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze bir \u00e7ok tezyif ve tahkir hareketlerinin, d\u00fc\u015fmanca hamlelerin hedef noktas\u0131 olmu\u015ftur. Ne var ki t\u00fcm tahkir ve tahrifler onun \u015fan\u0131na \u015fan, y\u00fcceli\u011fine y\u00fccelik katm\u0131\u015ft\u0131r. Kur\u2019an\u2019\u0131n do\u011frudan ilk muhatab\u0131 olmu\u015f m\u00fc\u015frikler kimi zaman ink\u00e2rlar\u0131n\u0131 Kur\u2019an\u2019\u0131n bir \u015fair s\u00f6z\u00fc oldu\u011fu,<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a> kimi zaman\u00a0 Hz. Peygamber r\u2019in ba\u015fka bir kavimden al\u0131p da Allah U ad\u0131na uydurdu\u011fu bir iftira oldu\u011fu,<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a> bazen de onu bir be\u015ferden \u00f6\u011frendi\u011fi <a href=\"#_ftn8\" name=\"_ftnref8\">[8]<\/a> gibi kuruntularla \u00f6rtmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Oysa g\u00fcne\u015f bal\u00e7\u0131kla s\u0131vanamayaca\u011f\u0131 gibi hakikat de bu vehm\u00ee iddialarla perdelenemezdi. Bu y\u00fczden m\u00fc\u015frikler Kur\u2019an\u2019\u0131n onlara meydan okuyarak \u201c\u00f6yleyse bunun bir mislini getirin\u201d \u015feklindeki \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda susmak zorunda kalm\u0131\u015flard\u0131. Belki ellerinden gelen tek \u015fey \u201cDinlemeyin \u015fu Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131 ve okunurken g\u00fcr\u00fclt\u00fc yap\u0131n. Umulur ki bast\u0131r\u0131rs\u0131n\u0131z\u201d<a href=\"#_ftn9\" name=\"_ftnref9\">[9]<\/a> \u00a0daveti yapmakt\u0131. Bu da i\u00e7erisine d\u00fc\u015ft\u00fckleri acziyetin ne denli b\u00fcy\u00fck oldu\u011funun habercisiydi. Lak\u0131rd\u0131dan \u00f6teye ge\u00e7emeyecek \u015fu \u015famatalar kar\u015f\u0131s\u0131nda Kur\u2019an-\u0131 Hakim\u2019in cevab\u0131 muhkem ve netti: <em>\u201cDe ki: Andolsun, bu Kur&#8217;an&#8217;\u0131n bir benzerini ortaya koymak \u00fczere ins\u00fc cin bir araya gelseler, birbirlerine destek de olsalar, onun benzerini ortaya getiremezler\u201d<\/em> <a href=\"#_ftn10\" name=\"_ftnref10\">[10]<\/a><\/p>\n<p>Bir k\u0131s\u0131m Raf\u0131z\u00eeler onun eksik veya fazla oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde iddialar ortaya atm\u0131\u015fken baz\u0131lar\u0131 da Kur\u2019an\u2019\u0131n tertibinin bozuk oldu\u011funu ve her ayetin olmas\u0131 gereken mevzie yerle\u015ftirilmesiyle bu bozuklu\u011fun d\u00fczelebilece\u011fini iddia etmi\u015flerdi.<a href=\"#_ftn11\" name=\"_ftnref11\">[11]<\/a> Baz\u0131 \u015eiiler de Kur\u2019an\u2019\u0131n tahrif edildi\u011fini savunarak bir ba\u015fka c\u00fcrme imza atm\u0131\u015flard\u0131.<a href=\"#_ftn12\" name=\"_ftnref12\">[12]<\/a> Bunun bir sebebi olarak da \u015f\u00f6yle demi\u015flerdi: Hz. Osman t\u2019\u0131n baz\u0131 harfler \u00fczerine Kur\u2019an\u2019\u0131 cem etmi\u015f, di\u011fer Mushaflar\u0131n bu mushafa muh\u00e2lif oldu\u011fu noktalar\u0131 da insanlar\u0131n g\u00f6nl\u00fcn\u00fc k\u0131rmamak i\u00e7in yasaklamam\u0131\u015f ve sonra gelen fakihler de buradan c\u00fcret alarak l\u00fcgat a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru olduktan sonra her \u015fekilde okunabilece\u011fini savunmu\u015flard\u0131r.<a href=\"#_ftn13\" name=\"_ftnref13\">[13]<\/a> Oysa bu iddia Kur\u2019an\u2019\u0131n cem edilme tarihinden bir nebze haberi olanlar\u0131n sahteli\u011fini rahatl\u0131kla sezebilece\u011fi bir b\u00fchtand\u0131r. Zira Sahabe, Kur\u2019an\u2019\u0131n cem edilme s\u00fcrecinde sadece haf\u0131zalar\u0131na ve kendi mushaflar\u0131na itimat etmemi\u015f bilakis toplu bir \u00e7al\u0131\u015fma ile bunu ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015flerdir. Kur\u2019an\u2019\u0131 cem etmekle m\u00fckellef k\u0131l\u0131nm\u0131\u015f Zeyd b. S\u00e2bit t\u2019in bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 y\u00fcr\u00fctmesinde takip etti\u011fi usul incelendi\u011finde ilgili \u015f\u00fcphelerin ne kadar yersiz oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclecektir.<a href=\"#_ftn14\" name=\"_ftnref14\">[14]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>M\u00fcste\u015frikler<\/strong><\/span><\/p>\n<p>\u0130sti\u015frak faaliyetlerini y\u00fcr\u00fctenlerin varmak istedikleri hedeflerden biri de Allah Resul\u00fc r\u2019n\u00fcn peygamberli\u011fine g\u00f6lge d\u00fc\u015f\u00fcrmekti. Bu sebeple neredeyse tamam\u0131 Hz. Peygamber r\u2019in Allah U\u2019tan vahiy alan bir peygamber oldu\u011funu ink\u00e2r etmi\u015f ve vahyin n\u00fczul\u00fc s\u0131ras\u0131nda Allah Resul\u00fc r\u2019n\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 halleri \u201csara\u201d hastas\u0131 oldu\u011fu \u015feklinde yorumlam\u0131\u015flard\u0131r. Kimileri bu hallerin bir hal\u00fcsinasyon eseri oldu\u011funu s\u00f6ylemekten geri durmam\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcm bunlara ba\u011fl\u0131 olarak Kur\u2019an\u2019\u0131n Allah U kat\u0131ndan indirilen bir kitap oldu\u011funu ink\u00e2r etmi\u015fler ve Hz. Peygamber r\u2019in bu kitab\u0131 \u00f6nceki kitaplardan yard\u0131m almak suretiyle olu\u015fturdu\u011funu iddia etmi\u015flerdir.<a href=\"#_ftn15\" name=\"_ftnref15\">[15]<\/a><\/p>\n<p>\u0130slam\u00ee ilimlerle dini y\u0131kmak i\u00e7in i\u015fti\u011fal eden m\u00fcste\u015frikler S\u00fcnnet ve hadis meseleleriyle ilgili zihinleri buland\u0131racak iddialar ortaya att\u0131klar\u0131 gibi M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n Kur\u2019an\u2019a imanlar\u0131n\u0131 da zay\u0131flatmaya y\u00f6nelik bu t\u00fcr iftiralar da \u00fcretmi\u015flerdir. M\u00fcste\u015friklerin ba\u015fl\u0131calar\u0131ndan Goldziher, k\u0131raatlerin vahiy mahsul\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilakis arap harflerinin bir aralar noktas\u0131z olmas\u0131ndan kaynaklanan okuma yanl\u0131\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n mahsul\u00fc oldu\u011funu savunmu\u015ftur.<a href=\"#_ftn16\" name=\"_ftnref16\">[16]<\/a> Ayn\u0131 \u015fekilde o, bir di\u011fer oryantalist N\u00f6ldeke ile Kur\u2019an\u2019\u0131n Hz. Peygamber r\u2019in vefat\u0131ndan sonra tahrif edildi\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde ittifak halindedir.<a href=\"#_ftn17\" name=\"_ftnref17\">[17]<\/a><\/p>\n<p>Bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda Hamilton Gibb, Motgomary Watt, Regis Blachere, CI. Huoart, H. Lammens, Sidersky gibi bir\u00e7ok Oyantalist Kur\u2019an\u2019\u0131n ba\u015f kayna\u011f\u0131n\u0131n \u00dcmmeyye b. Ebi\u2019s-Salt\u2019\u0131n \u015fiirleri oldu\u011fu, Kur\u2019an k\u0131ssalar\u0131yla Yahudi ve Hristiyan k\u0131ssalar\u0131 aras\u0131ndaki benzerli\u011fin bulundu\u011fu ve bunun da Kur\u2019an\u2019\u0131n harici kaynaklardan iktibasla olu\u015fturulmu\u015f bir kitap oldu\u011fu gibi bir\u00e7ok bat\u0131l iddia ortaya atm\u0131\u015flard\u0131r. Yek\u00fbnuna bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda tepeden t\u0131rna\u011fa Kur\u2019an\u2019a d\u00fc\u015fmanl\u0131k kokan bu yalanlar\u0131n \u201cKur\u2019an\u2019\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131n vahiy olmad\u0131\u011f\u0131, onu Hz. Peygamber r\u2019in uydurdu\u011fu, bize intikalinde \u015f\u00fcpheler bulundu\u011fu noktalar\u0131nda kesi\u015fti\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<a href=\"#_ftn18\" name=\"_ftnref18\">[18]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Modern Bir \u015eamata: Tarihselcilik<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Allah Resul\u00fc r\u2019n\u00fcn \u201c Muhakkak sizden \u00f6nceki Yahudi ve Hristiyanlar\u0131n yollar\u0131na ar\u015f\u0131n\u0131 ar\u015f\u0131n\u0131na ve kar\u0131\u015f\u0131 kar\u0131\u015f\u0131na tabi olacaks\u0131n\u0131z. \u00d6yle ki onlar bir keler deli\u011fine dahi girseler siz de gireceksiniz\u201d<a href=\"#_ftn19\" name=\"_ftnref19\">[19]<\/a> \u015feklindeki hadisinin bir tezah\u00fcr\u00fc olarak Modern M\u00fcsl\u00fcmanlar bat\u0131n\u0131n kutsal metinlerine uygulad\u0131\u011f\u0131 menheci aynen Kur\u2019an\u2019a uygulama \u00e7abas\u0131 i\u00e7ine girdiler. Hadisenin olu\u015fum ve geli\u015fim s\u00fcrecine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Orta\u00e7a\u011fda tarih ve tarihsel olgular\u0131n tamamen tanr\u0131 merkezli bir anlay\u0131\u015fla izah edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 fakat R\u00f6nesans ve Ayd\u0131nlanma ile Bat\u0131\u2019n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 felsef\u00ee, k\u00fclt\u00fcrel, siy\u00e2s\u00ee ve ekonomik de\u011fi\u015fimler sonucu art\u0131k bu olgular\u0131n tamamen yery\u00fcz\u00fc merkezli anla\u015f\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlemlenmektedir.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde, geli\u015fen bu s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde metafizik ve il\u00e2hi olan tabiattan kovularak yerine mutlak nedensellik anlay\u0131\u015f\u0131 ikame edilmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla bu anlay\u0131\u015fa g\u00f6re yery\u00fcz\u00fc, tabiat\u0131 ve tarihiyle d\u0131\u015far\u0131dan hi\u00e7bir m\u00fcdahaleye ihtiya\u00e7 duymaks\u0131z\u0131n kendi kendine i\u015fleyip durmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn20\" name=\"_ftnref20\">[20]<\/a> Hadisenin en temelinden yatan fark budur asl\u0131nda. Zira o d\u00f6nemde kutsal metinlere tarihselci d\u00fc\u015f\u00fcnceyle yakla\u015fan Ayd\u0131nlanmac\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerin bir \u00e7o\u011funun ateist ve deistlerden olu\u015fmas\u0131<a href=\"#_ftn21\" name=\"_ftnref21\">[21]<\/a> bunun bariz bir ispat\u0131d\u0131r. Tarihselci d\u00fc\u015f\u00fcncenin yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 toplumumuzdaki deist ve ateist art\u0131\u015f\u0131n\u0131 da bu eksende ele ald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda mesele daha anla\u015f\u0131l\u0131r bir keyfiyet kazanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ayd\u0131nlanma d\u00f6nemiyle ba\u015flay\u0131p zamanla farkl\u0131 anlay\u0131\u015flara da b\u00f6l\u00fcnen Tarihselcilik \u00a0\u00a0protestan yorumun akl\u00ee kriterlerini geli\u015ftirmek i\u00e7in yola \u00e7\u0131kanlar\u0131n hamleleriyle ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Bunlardan bahusus Salomo Semler (\u00f6. 1791)&#8217;in tarihselci-tenkit\u00e7i hermen\u00f6tik program\u0131 kutsal metinlere ve dogmaya kar\u015f\u0131 yeni bir bak\u0131\u015f olarak ortaya koymu\u015ftur. Sonraki merhale ve d\u00f6nemlerde Gotthold Ephraim Lessing, Johann Gottfried Herder, Georg Wilhelm Friedrich Hegel, Friedrich Schleiermacher, Wilhelm Dithey, Martin Heidegger, Hans Georg Gadamer gibileri taraf\u0131ndan farkl\u0131 telakkilerle geli\u015ftirilen bu anlay\u0131\u015f filhakika Ayd\u0131nlanma \u00e7a\u011f\u0131yla ihdas edilen akl\u0131 totemle\u015ftirme faaliyetine kar\u015f\u0131 zaten muharref olan \u0130ncil\u2019in iyiden iyiye tahrif\u00a0 edilmesi gayesine matuftu.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>\u0130slam D\u00fcnyas\u0131na \u0130ntikali ve Fazlur Rahman<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Tarihselcilik Bat\u0131\u2019n\u0131n oca\u011f\u0131nda \u00fcretilip b\u00fcy\u00fct\u00fclen bir zehirli meyveydi asl\u0131nda. Akl\u0131n her \u015feyi \u00e7\u00f6zebilece\u011fine ve hakikatin biricik \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fcn ak\u0131l oldu\u011funa iman eden bat\u0131l\u0131, kendi kitab\u0131nda bu inanca muhalif\u00a0 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc anlat\u0131lar\u0131 kendince makul bir zemine oturtabilmek ad\u0131na \u00fcretmi\u015fti bu d\u00fc\u015f\u00fcnceyi. Otoritesini kaybeden \u0130ncil\u2019i farkl\u0131 bir a\u00e7\u0131dan yeniden hakim k\u0131lma amac\u0131na matuf bu tarz \u00e7al\u0131\u015fmalar zaten tahrif ettikleri dinlerini bin bir par\u00e7aya ay\u0131rmaktan ba\u015fka bir i\u015fe yaramam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>B\u00f6yle olmas\u0131na ra\u011fmen b\u00fct\u00fcn g\u00fczelliklerin onlarda oldu\u011funa inanan marazl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce bu noktada da g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kt\u0131. Ve tarihselcilik bu d\u00fc\u015f\u00fcncenin bir \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak Taha H\u00fcseyin, Muhammed Halefullah, Fazlur Rahman, Hasan Hanefi, Muhammed Arkoun ve Nasr Hamid Ebu Zeyd gibilerinin eliyle \u0130slam d\u00fcnyas\u0131na ta\u015f\u0131nd\u0131.<a href=\"#_ftn22\" name=\"_ftnref22\">[22]<\/a> Kur\u2019an\u2019\u0131 ahk\u00e2m\u0131 ve belli ayetleri itibar\u0131yla indi\u011fi zamana hasretme gibi tehlikeli bir d\u00fc\u015f\u00fcnceyi bar\u0131nd\u0131ran bu anlay\u0131\u015f Allah U\u2019\u0131n kitab\u0131na yap\u0131labilecek en b\u00fcy\u00fck has\u0131ml\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p>Tarihselci d\u00fc\u015f\u00fcncenin \u0130slam d\u00fcnyas\u0131na n\u00fcfuz etmesinde Fazlur Rahman\u2019\u0131n etkisi elbette ki b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Zira \u015fu an T\u00fcrkiye\u2019de bulunan tarihselci y\u00f6nelimin ana mehazlar\u0131ndan biri de Fazlar Rahman\u2019d\u0131r. Ona g\u00f6re Kur&#8217;an, Allah&#8217;\u0131n tarih i\u00e7erisinde cereyan eden durumlara peygamberin\u00a0<em>zihni<\/em>\u00a0(italik bize aittir) vas\u0131tas\u0131yla verdi\u011fi cevaplard\u0131r.<sup>23\u00a0<\/sup>Kur&#8217;an, peygamberin zaman\u0131ndaki ahlaki ve toplumsal durumlara ve \u00f6zellikle onun zaman\u0131nda ticaretle u\u011fra\u015fan Mekke toplumunun sorunlar\u0131na g\u00f6nderilen il\u00e2h\u00ee bir cevapt\u0131r. Kur&#8217;an&#8217;\u0131n ini\u015fi ve \u0130slam toplumunun olu\u015fumu, tarih\u00ee bir ortamda ve sosyo-k\u00fclt\u00fcrel bir geli\u015fim kar\u015f\u0131s\u0131nda cereyan etmi\u015ftir.<a href=\"#_ftn23\" name=\"_ftnref23\">[23]<\/a><\/p>\n<p>Genel olarak Kur&#8217;an&#8217;\u0131 tarihsel kabul eden Fazlur Rahman&#8217;a g\u00f6re, ahl\u00e2k\u00ee denilebilecek b\u00fct\u00fcn de\u011ferler, tarih-\u00fcst\u00fc, yani a\u015fk\u0131n bir varl\u0131\u011fa sahiptirler. Bunlar\u0131n tarih i\u00e7inde belli bir zamanda yer almalar\u0131 onlar\u0131n uygulanma alanlar\u0131n\u0131 ve hatta anlamlar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmaz. Fakat, mesela saf iktisadi de\u011ferler gibi de\u011ferler, uygulama alanlar\u0131n\u0131 ve anlamlar\u0131n\u0131 t\u00fcketen de\u011ferlerdir. Belli bir toplumda ve belli bir ge\u00e7mi\u015f zaman i\u00e7erisinde uygulanan herhangi bir iktisadi de\u011ferin t\u00fcm \u00f6mr\u00fc, o sosyo-ekonomik ortama hast\u0131r. Ve bu de\u011ferin anlam\u0131, kendi ortam\u0131n\u0131 pek fazla a\u015famaz. Ama ahl\u00e2k\u00ee de\u011ferler i\u00e7in durum b\u00f6yle de\u011fildir.<a href=\"#_ftn24\" name=\"_ftnref24\">[24]<\/a><\/p>\n<p>\u00d6zet olarak Fazlu\u2019r-Rahman\u2019a g\u00f6re Kur\u2019an-\u0131 Hakim genel ve tikel olmak \u00fczere iki t\u00fcr h\u00fck\u00fcmden m\u00fcte\u015fekkil bir kitapt\u0131r. Genel h\u00fck\u00fcmler evrenseldir fakat siy\u00e2s\u00ee ve ahkama dair ayetler tarihseldir. Bug\u00fcn bizleri ba\u011flayacak olan sadece bu evrensel ayetlerdir. Ne var ki Kur\u2019an bize bu anlamda \u00e7ok da fazla bir \u015fey sunmamaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn25\" name=\"_ftnref25\">[25]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>D\u00fcn\u00fcm\u00fcz ve Bug\u00fcn\u00fcm\u00fcz<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Be\u015fer tarihinde \u0130slam\u2019\u0131n do\u011fu\u015fundan bug\u00fcne ve Allah U\u2019\u0131n diledi\u011fi zamana dek as\u0131rlar boyunca ezberleyerek, \u00e7al\u0131\u015farak ve uzaktan yak\u0131ndan kendisiyle alakal\u0131 her \u015feyi derleyerek bu \u00fcmmetin Kur\u2019an\u2019\u0131 kerime g\u00f6sterdi\u011fi kadar kitab\u0131na itina g\u00f6steren hi\u00e7bir \u00fcmmet ge\u00e7memi\u015ftir.<a href=\"#_ftn26\" name=\"_ftnref26\">[26]<\/a> Onlar kendi kitaplar\u0131n\u0131 ezberlemeye muktedir olam\u0131yor hatta bunu tahayy\u00fcl dahi edemiyorlard\u0131. Bu y\u00fczden tevrat\u0131 ezbere okuyan Uzeyr u\u2019in bu fiili onlar\u0131 \u00f6ylesine \u015fa\u015f\u0131rtm\u0131\u015ft\u0131 ki \u201cbu Allah U\u2019\u0131n o\u011fludur\u201d demekten kendilerini alamad\u0131lar. Oysa bu \u00fcmmette alt\u0131- yedi ya\u015flar\u0131ndaki bir \u00e7ocu\u011fun Kur\u2019an-\u0131 az\u00eem\u2019i ezberledi\u011fini m\u00fc\u015fahede edebilmekteyiz bug\u00fcn.<a href=\"#_ftn27\" name=\"_ftnref27\">[27]<\/a><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar bu \u00fcmmet ile kitab\u0131 aras\u0131ndaki ba\u011f\u0131n ne denli kuvvetli oldu\u011funu g\u00f6steriyor ku\u015fkusuz. \u00d6yle ki \u00fcmmet-i Muhammed, as\u0131rlar boyu Kur\u2019an-\u0131 Azim\u2019in metni i\u00e7in \u201claf\u0131z\u201d bile demedi, diyemedi. Naz\u0131m ifadesini kullanmay\u0131 muvaf\u0131k g\u00f6rd\u00fc edebe. Arap dili a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u201cz\u00e2id\u201d denilen harflerden Kur\u2019an-\u0131 Az\u00eem\u2019de ge\u00e7enler i\u00e7in bu ifadeyi de kullanmad\u0131, kullanamad\u0131. Dili varmad\u0131 \u201czaid demeye. \u201cS\u0131la\u201d deyiverdi bu hafler i\u00e7in. G\u00fcvercinin \u00f6tmesi manas\u0131na gelen \u201cseci\u2019\u201d sanat\u0131n\u0131n bu isimle Kur\u2019an\u2019da bulundu\u011funu s\u00f6ylemeyi sindiremedi g\u00f6nl\u00fcne. \u201cFas\u0131la\u201d dedi bu sanata g\u00fcn\u00fcm\u00fcze dek.<a href=\"#_ftn28\" name=\"_ftnref28\">[28]<\/a> Hz. Peygamber r\u2019in Abdullah b. \u00dcmmi Mektum\u2019un geli\u015finden dolay\u0131 duydu\u011fu rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 \u201cabese\u201d fiilinin manas\u0131 olan \u201cy\u00fcz\u00fcn\u00fc ek\u015fitti\u201d anlam\u0131yla terc\u00fcme etmeye izin vermedi ulv\u00ee edep duygusu. Bunun yerine \u201cVech-i \u015feriflerinde tebess\u00fcm\u00fcn z\u0131tt\u0131 has\u0131l oldu \u201ddemeyi ye\u011fledi. Allah lafz\u0131n\u0131n nahven meful d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc yerlerde lafzatullaha bu ifadeyi yak\u0131\u015ft\u0131ramad\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 \u201ctazim \u00fczere mansubtur\u201d dedi as\u0131rlar boyu.<a href=\"#_ftn29\" name=\"_ftnref29\">[29]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Gelinen Durum ve Mustafa \u00d6zt\u00fcrk Gibileri<\/strong><\/span><\/p>\n<p>M\u00fcsta\u011friblerin ve m\u00fcste\u015friklerin M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 aidiyetlerinden yabanc\u0131la\u015ft\u0131rmak ve k\u00f6kleriyle ilgisiz hale getirmek i\u00e7in y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u00e7al\u0131\u015fmalar sonu\u00e7 vermi\u015fti ne yaz\u0131k ki. Kur\u2019an dendi\u011finde g\u00f6zleri dolan ve damarlar\u0131ndaki akan kan\u0131n galeyana geldi\u011fi ecd\u00e2d\u0131n nesli b\u00fcy\u00fck bir savrulmaya maruz kalm\u0131\u015ft\u0131 art\u0131k. Otuz k\u0131rk sene \u00f6nce \u201cMezhepler hak m\u0131, s\u0131rat k\u00f6pr\u00fcs\u00fc var m\u0131, \u00f6l\u00fcm mele\u011finin ismi Azrail mi\u201d gibi tart\u0131\u015fmalarla ba\u015flayan kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar\u0131 y\u0131llar sonra yerini \u201cYahudi Hristiyanlar da Cennet\u2019e girecek mi, kabir azab\u0131 var m\u0131, S\u00fcnnet h\u00fck\u00fcm ifade edebilir mi\u201d sorular\u0131na b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131. Nihayet bu savrulmu\u015fluk \u00f6yle bir noktaya gelmi\u015fti ki Bat\u0131\u2019da oryantalistlere ihtiya\u00e7 b\u0131rakmayan yerli Oryantalistler bu \u00fcmmetin \u00e7ocuklar\u0131na \u201cKur\u2019an\u2019\u0131n lafzen Hz. Peygamber r\u2019e, manen Allah U\u2019a ait oldu\u011funu, Kur\u2019an\u2019daki bir \u00e7ok ayetin indi\u011fi zamanla s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu\u201d anlatmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>\u015eimdi aktaraca\u011f\u0131m ifadeler yukar\u0131da bir ka\u00e7\u0131n\u0131 sundu\u011fum \u00f6rneklerden anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere Kur\u2019an\u2019la ilgili konularda \u00e7ok ince bir edep tak\u0131nan ecdad\u0131n topraklar\u0131nda ayn\u0131 Kur\u2019anla ilgili kaleme al\u0131nm\u0131\u015f ifadeler. Bir M\u00fcsl\u00fcman\u0131n, tahayy\u00fcl\u00fc \u015f\u00f6yle dursun okuyup nakletmeye dahi tahamm\u00fcl edemeyece\u011fi \u015fu ifadeler \u00d6mer \u00d6ZSOY\u2019a ait: \u201cKur\u2019an metninde \u00e7eli\u015fkiler ve az\u0131msanamayacak \u00f6l\u00e7\u00fcde tekrarlar vard\u0131r. Kur\u2019an metninin kompozisyonunda belli bir mant\u0131k yakalamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc mushaftaki tertip ne kronolojik bir tertiptir, ne tematik bir tertiptir, ne de sistematik bir tertiptir. Bu y\u00fczden total olarak Kur\u2019an metni, i\u00e7 b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011fe sahip olmaktan uzakt\u0131r. S\u00fbre i\u00e7i b\u00fct\u00fcnl\u00fck yoktur: Mevcut formun en k\u00fc\u00e7\u00fck birimleri olan \u00e2yetler bile her zaman ger\u00e7ek anlamda bir b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011fe tekab\u00fcl etmemektedir. Sonu\u00e7ta hepsinin \u201cb\u00fct\u00fcns\u00fczl\u00fck\u201de indirgenmesi m\u00fcmk\u00fcn olan bu \u00f6zellikler, yaz\u0131l\u0131 bir metin i\u00e7in kusur kabul edilebilecek \u00f6zelliklerdir.\u201d<a href=\"#_ftn30\" name=\"_ftnref30\">[30]<\/a>\u201d<\/p>\n<p>Bu ifadeleri kendisinden al\u0131nt\u0131layarak herhangi bir itirazda bulunmay\u0131p z\u0131mnen kabullendi\u011fini belirten bir di\u011fer ki\u015fi de Mustafa \u00d6zt\u00fcrk\u2019t\u00fcr.<a href=\"#_ftn31\" name=\"_ftnref31\">[31]<\/a> Ayn\u0131 \u00d6zt\u00fcrk\u2019e g\u00f6re \u201cKur\u2019an\u2019daki tikel h\u00fck\u00fcmler, gelecekteki t\u00fcm M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n pratik ya\u015famlar\u0131ndaki sorunlara da \u00e7\u00f6z\u00fcm te\u015fkil etsin diye de\u011fil, ilk nesil M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n sorunlar\u0131n\u0131 halletmek maksad\u0131yla vaz edilmi\u015ftir.\u201d<a href=\"#_ftn32\" name=\"_ftnref32\">[32]<\/a> Ve \u201cKur\u2019an\u2019\u0131n baz\u0131 k\u0131ssalar\u0131nda birtak\u0131m mitolojik unsurlara yer verildi\u011fi gibi Peygamberlerin biyografilerine antik ve arkaik medeniyetlere ait literat\u00fcrde de mevcut olan ve bu y\u00fczden ister istemez tarihsel ger\u00e7ekliklerinden ku\u015fku duyulan baz\u0131 motifler de eklenmi\u015f g\u00f6z\u00fckmektedir.<a href=\"#_ftn33\" name=\"_ftnref33\">[33]<\/a><\/p>\n<p>Kur\u2019an\u2019a ve i\u00e7erdi\u011fi hakikatlere a\u00e7\u0131k\u00e7a hayal \u00fcr\u00fcn\u00fc deme anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan ve herhangi bir tevil ve gerek\u00e7eyle mazur kabul edilemeyecek \u015fu beyanlar\u0131n sahibi yukar\u0131da ismi ge\u00e7en m\u00fcste\u015friklerden biri de\u011fil. Ad\u0131 Mustafa olup soyad\u0131 da \u00d6zt\u00fcrk olan bir vatanda\u015f\u0131m\u0131z. Mesele Kur\u2019an ile taalluk edince bin d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp bir konu\u015fan ecdad\u0131n \u0130slam hamuruyla yo\u011furdu\u011fu bu topraklarda milletin evlad\u0131n\u0131 Kur\u2019an\u2019dan so\u011futmaya \u00e7al\u0131\u015fan bir zihniyetin yerli m\u00fcmessilleri bunlar. Ne var ki kitab\u0131na sald\u0131ran yerli m\u00fcste\u015friklere ilm\u00ee ve fikr\u00ee zeminde g\u00f6k kubbeyi dar eden hayk\u0131r\u0131\u015flar var olduk\u00e7a tarihin \u00e7\u00f6p sepetini boylamaktan ba\u015fka bir neticeleri olmayacak bunlar\u0131n.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Tesellisi Tesellimiz: \u015eeyhulislam Mustafa Sabri<\/strong><\/span><\/p>\n<p>\u00d6mr\u00fc boyunca \u0130slam\u2019a ve Kur\u2019an\u2019a sald\u0131ran, siy\u00e2s\u00ee planda zay\u0131flam\u0131\u015f M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 zihn\u00ee sahada da bitirip yok etmek isteyen garpl\u0131larla kalem m\u00fccadelesini s\u00fcrd\u00fcrerek bizlere b\u00fcy\u00fck bir duru\u015f ve m\u00fckteseb\u00e2t b\u0131rakan koca \u015eeyh\u00fclislam \u015f\u00f6yle sesleniyor b\u00fct\u00fcn bir \u0130slam kar\u015f\u0131tlar\u0131na:<\/p>\n<p>\u201cK\u00fct\u00fcb-i kelamiyyedeki akaidi s\u00fcp\u00fcr\u00fcp ta\u015flayarak akaid-i \u0130slamiyye\u2019yi zayi\u2019 ve munkariz bir hale getirmeye pek ziyade hahi\u015fger oldu\u011funuz anla\u015f\u0131l\u0131yorsa da in\u015faAllah buna muktedir olmayacaks\u0131n\u0131z. Hele Kur\u2019an-\u0131 Keirm\u2019in bihamdihi Te\u00e2l\u00e2 dest-i tahrib ve tahrifiniz yeti\u015femeyecek derecede olan mahfuziyeti sayesinde din-i \u0130slam\u2019a hi\u00e7bir \u015fey yapamayacaks\u0131n\u0131z. O sizin bid\u2019iyy\u00e2t\u0131n\u0131z\u0131n foyas\u0131n\u0131 meydana \u00e7\u0131karmak \u00fczere daima k\u00e2fi gelecek ve hizmetlerini ketm ve ink\u00e2r etmek istedi\u011finiz ulema-i \u015feriat\u0131 daima tey\u2019\u00eed edecektir. Es\u00e2s\u00e2t-\u0131 \u0130sl\u00e2miyye\u2019nin, mikroplardan muhafazas\u0131 hususunda son istin\u00e2dg\u00e2h olarak Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019e g\u00fcveniyorum ve cidden m\u00fcteselli oluyorum.\u201d<a href=\"#_ftn34\" name=\"_ftnref34\">[34]<\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Bitirirken<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Arab\u0131n \u00fcdebas\u0131, Kurey\u015f m\u00fc\u015frikleri, felsef\u00ee hareketler, rasyonalist ak\u0131mlar, oryantalistler ve daha niceleri\u2026 Tamam\u0131n\u0131n m\u00fc\u015fterek \u00f6zelli\u011fi, Kur\u2019an\u2019\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda durarak onun as\u0131rlar \u00fcst\u00fc duru\u015funa engel olmak istemeleriydi. Farkl\u0131 hamlelerle var g\u00fc\u00e7lerini ortaya koyarak u\u011fra\u015ft\u0131lar bu u\u011furda. Sonu\u00e7 itibar\u0131yla onlar\u0131n m\u00fc\u015fterek vasf\u0131 tarihin \u00e7\u00f6p sepetini boylamak oldu. Bir akarsu misali ak\u0131p giden tarihi s\u00fcre\u00e7le kaybolup gittiler zaman deryas\u0131nda.<\/p>\n<p>Kur\u2019an\u2019\u0131n bizatihi Allah taraf\u0131ndan korundu\u011funu bildiren ayet-i kerime<a href=\"#_ftn35\" name=\"_ftnref35\">[35]<\/a> tarihselcilik gibi i\u00e7i bo\u015f hamasi s\u00f6ylemlerin de \u00e7\u00fcr\u00fcy\u00fcp gidece\u011finin en b\u00fcy\u00fck teminat\u0131d\u0131r. Kur\u2019an-\u0131 az\u00eem on be\u015f asra yak\u0131n zamanl\u0131k mazide galibiyetini her defas\u0131nda yenileyecek ve onu tarihe g\u00f6mmek isteyenleri habis fikirleriyle koskoca bir hi\u00e7li\u011fe mahkum edecektir. Bundan hi\u00e7 ku\u015fkumuz olmas\u0131n. Bu s\u00fcre\u00e7te bizim d\u00fc\u015f\u00fcnmemiz ve dert etmemiz gereken husus, Kur\u2019an\u2019\u0131n bu muazzam galibiyetinde be\u015feri planda ne kadar pay sahibi oldu\u011fumuz ve olaca\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<hr \/>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> \u0130sra, 82<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> Bakara, 26<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> \u0130bn Cerir et-Taber\u00ee, <em>C\u00e2mi\u2019u\u2019l-Bey\u00e2n f\u00ee Te\u2019v\u00eeli\u2019l-Kur\u2019\u00e2n<\/em>, M\u00fcessesetu\u2019r-Ris\u00e2le, 2000, Bask\u0131: I, XIII\/112, \u0130bn Kesir, <em>Tefs\u00eeru\u2019l-Kur\u2019\u00e2ni\u2019l-Az\u00eem<\/em>, D\u00e2ru Tayba, 1999, Bask\u0131: II, III\/474<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> En\u2019\u00e2m, 25<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> Ahmed b. Ataullah el-\u0130skender\u00ee, <em>T\u00e2cu\u2019l-Ar\u00fbs el-H\u00e2v\u00ee li Tahz\u00eebi\u2019n-Nuf\u00fbs<\/em>, Daru Cev\u00e2mi\u2019i\u2019l-Kelim, Kahire, s. 61<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> Enbiy\u00e2, 13<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a> Furkan, 4<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> Nahl, 103<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a> Fussilet, 26<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a> \u0130sr\u00e2, 88<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a> Ebubekir el-B\u00e2k\u0131ll\u00e2n\u00ee, <em>N\u00fcketu\u2019l-\u0130ntis\u00e2r li Nakli\u2019l-Kur\u2019\u00e2n<\/em>, Men\u015feetu\u2019l-Me\u2019\u00e2rif, \u0130skenderiyye, s. 59<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a> Bkz. Muhammed Habib, <em>Faslu\u2019l-Hit\u00e2b f\u00ee \u0130sb\u00e2ti Tahr\u00eefi Kit\u00e2bi Rabbi\u2019l-Erb\u00e2b Arz ve Nakd<\/em>, 2007, Bask\u0131: II, s. 7 vd.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a> S\u00e2bir Tu\u2019ayme, <em>H\u00e2ze\u2019l-Kur\u2019\u00e2n K\u0131ssatu\u2019z-Zikri\u2019l-Hak\u00eem Tedv\u00eenen ve Tefk\u00eeren<\/em>, D\u00e2ru\u2019l-C\u00eel, Beyrut, 1979, s.82<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref14\" name=\"_ftn14\">[14]<\/a> Bkz. Muhammed Sa\u2019d\u00ee\u00a0 Y\u00e2sin, <em>el-Burh\u00e2n al\u00e2 Sel\u00e2meti\u2019l-Kur\u2019\u00e2n mine\u2019z-Ziy\u00e2de ve\u2019n-Nuks\u00e2n<\/em>,\u00a0 Matbaatu\u2019l-Vef\u00e2, Beyrut, 1933, s. 20 vd.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref15\" name=\"_ftn15\">[15]<\/a> Mustafa es-Sib\u00e2\u2019\u00ee, <em>el-\u0130sti\u015fr\u00e2k ve\u2019l-M\u00fcste\u015frik\u00fbn m\u00e2 lehum ve m\u00e2 aleyhim<\/em>, D\u00e2ru\u2019l-Verr\u00e2k, el-Mektebu\u2019l-\u0130sl\u00e2m\u00ee,\u00a0 s. 25-27. M\u00fcste\u015friklerden baz\u0131lar\u0131 da bu iddiay\u0131 savunmaktad\u0131rlar. Mesela bkz. Rudi Paret, <em>Kur\u2019an\u2019da Tarih, Kur\u2019an \u00dczerine Makaleler<\/em>, Trc: \u00d6mer \u00d6ZSOY, Ankara, 1995, s.54-72<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref16\" name=\"_ftn16\">[16]<\/a> Bkz. Abd\u00fclfettah \u0130smail \u015eibl\u00ee, <em>Resmu\u2019l-Mushafi\u2019l-Usm\u00e2n\u00ee<\/em>, Mektebetu Vehbe, Kahire, 1999, Bask\u0131: IV, s. 29 vd.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref17\" name=\"_ftn17\">[17]<\/a> Abdurrahman Umeyre, <em>el-\u0130sl\u00e2m ve\u2019l-M\u00fcslim\u00fbn beyne Ahk\u00e2di\u2019t-Teb\u015f\u00eer ve Dal\u00e2li\u2019l-\u0130sti\u015fr\u00e2k<\/em>, Daru\u2019l-C\u00eel, Beyrut, s. 102<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref18\" name=\"_ftn18\">[18]<\/a> \u0130ddialar ve Cevaplar\u0131 i\u00e7in bkz. Selahattin S\u00f6nmezsoy, <em>Kur\u2019an ve Oryantalistler<\/em>, Fecr Yay\u0131nevi, Ankara, 1998, Bask\u0131: I<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref19\" name=\"_ftn19\">[19]<\/a> Buhari, \u201cKit\u00e2bu\u2019l-Enbiy\u00e2\u201d No: 3269, M\u00fcslim, \u201cKit\u00e2bu\u2019l-\u0130lm\u201d, No: 2669,Hakim, <em>el-M\u00fcstedrek<\/em>, No: 8404, Taber\u00e2n\u00ee, <em>el-Mu\u2019cemu\u2019l-Keb\u00eer<\/em>, No: 5943<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref20\" name=\"_ftn20\">[20]<\/a> Fethi K\u0131l\u0131n\u00e7<strong>, <\/strong><strong><em>Tarihselcilik ve \u0130slam D\u00fcnyas\u0131&#8217;ndaki Yans\u0131malar\u0131na Ele\u015ftirel Bir Bak\u0131\u015f<\/em><\/strong><strong>, Yay\u0131nevi, Tarih: Yok, s.2<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref21\" name=\"_ftn21\">[21]<\/a> \u015eevket Kotan, <em>Kur\u2019an ve Tarihselcilik<\/em>, Beyan Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul, s. 93<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref22\" name=\"_ftn22\">[22]<\/a> Recep Demir, <em>Kur\u2019an Tefsirinde Tarihselci Y\u00f6ntem<\/em>, Tarih K\u00fclt\u00fcrve Sanat Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Dergisi, Vol. 1, No: 1, March, 2012 s. 43,44<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref23\" name=\"_ftn23\">[23]<\/a> Fazlur Rahman, <em>\u0130slam ve \u00c7a\u011fda\u015fl\u0131k<\/em>, \u00e7ev. Alparslan A\u00e7\u0131kgen\u00e7, (Ankara 1990) s. s. 78<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref24\" name=\"_ftn24\">[24]<\/a> Fazlur Rahman, <em>\u0130slam ve \u00c7a\u011fda\u015fl\u0131k<\/em>, s. 72-74; Fethi K\u0131l\u0131n\u00e7, <em>a.g.e<\/em>., s.5<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref25\" name=\"_ftn25\">[25]<\/a> Fazlur Rahman, <em>\u0130slam ve \u00c7a\u011fda\u015fl\u0131k<\/em>, s. 91-95<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref26\" name=\"_ftn26\">[26]<\/a> Muhammed Zahid el-Kevser\u00ee, <em>Mak\u00e2l\u00e2t<\/em>, el-Mektebetu\u2019t-Tevf\u00eekiyye, K\u00e2hire, s. 23<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref27\" name=\"_ftn27\">[27]<\/a> Ebu\u2019l-Ferec\u00a0 \u0130bnu\u2019l-Cevz\u00ee, <em>el-Hass al\u00e2 H\u0131fzi\u2019l-\u0130lm<\/em>, M\u00fcessesetu \u015eeb\u00e2bi\u2019l-C\u00e2mi\u2019a, el-\u0130skenderiyye, 1983, Bask\u0131: I, s. 31<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref28\" name=\"_ftn28\">[28]<\/a> Hatib el-Kazv\u00een\u00ee, <em>el-\u00cez\u00e2h f\u00ee Ul\u00fbmi\u2019l-Bel\u00e2\u011fa<\/em>, D\u00e2ru \u0130hy\u00e2i\u2019l-Ul\u00fbm, 1998, s. 364, Ali b. Nayif e\u015f-\u015eeh\u00fbd, <em>el-Hul\u00e2sa f\u00ee Ul\u00fbmi\u2019l-Bel\u00e2\u011fa<\/em>, s.86, Sa\u2019duddin et-Teft\u00e2z\u00e2n\u00ee, <em>Muhtasaru\u2019l-Me\u2019\u00e2n\u00ee<\/em>, Daru\u2019l-Fikr, 1411, Bask\u0131: I, s. 279<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref29\" name=\"_ftn29\">[29]<\/a> \u0130bn \u00c2dil ed-D\u0131me\u015fk\u00ee, <em>el-L\u00fcb\u00e2b f\u00ee Ul\u00fbmi\u2019l-Kit\u00e2b<\/em>, Daru\u2019l-K\u00fct\u00fcbi\u2019l-\u0130lmiyye, Beyrut, L\u00fcbnan, 1998, Bask\u0131: I, V\/92<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref30\" name=\"_ftn30\">[30]<\/a> \u00a0\u00d6mer \u00d6zsoy, <em>Kur\u2019an ve Tarihsellik Yaz\u0131lar\u0131<\/em>, Ankara, 2004, s. 46-7<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref31\" name=\"_ftn31\">[31]<\/a> Bkz. Mustafa \u00d6zt\u00fcrk, <em>Meal K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz<\/em>, Ankara Okulu, Ankara, 2014, Bask\u0131: III, s. 12<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref32\" name=\"_ftn32\">[32]<\/a> Mustafa \u00d6ZT\u00dcRK, <em>Kur\u2019an ve Tefsir K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz<\/em>, Ankara Okulu Yay\u0131nlar\u0131, Ankara, 2014 Bask\u0131: II, s. 28<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref33\" name=\"_ftn33\">[33]<\/a> Mustafa \u00d6ZT\u00dcRK, <em>K\u0131ssalar\u0131n Dili<\/em>, Ankara Okulu Yay\u0131nlar\u0131, Ankara, 2014, Bask\u0131: V, s. 28<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref34\" name=\"_ftn34\">[34]<\/a> \u015eeyhu\u2019l-\u0130slam\u00a0 Mustafa Sabri, <em>Zamane M\u00fcctehidlerinin K\u0131ymet-i \u0130lmiyyesi, Musa Carullah Bigiyef\u2019e Reddiye<\/em>, Bedir Yay\u0131nevi, \u0130stanbul, s. 140<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref35\" name=\"_ftn35\">[35]<\/a> Hicr, 9<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>As\u0131rlar \u00f6tesine h\u00fckmeden Kur\u2019an-\u0131 Az\u00eem, n\u00fczul\u00fcnden bug\u00fcne insanl\u0131\u011f\u0131n hid\u00e2yet kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. M\u00fcminler i\u00e7in bir rahmet oldu\u011fu kadar zalimler i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir h\u00fcsran vesilesi olan Kur\u2019an,[1] kimilerini hid\u00e2yete eri\u015ftirdi\u011fi gibi kimilerinin de sapk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131na sebep olmu\u015ftur.[2] Bu noktada kabahat elbette ki Kur\u2019an\u2019\u0131n de\u011fildir. Bilakis su\u00e7, Kur\u2019an\u2019\u0131n muradull\u00e2ha muv\u00e2f\u0131k bi\u00e7imde anla\u015f\u0131lmas\u0131na engel olacak bir tav\u0131rla \u00e2yetlere [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":297,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[19,5],"tags":[409,491,643],"class_list":{"0":"post-238","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kuran-ilimleri","8":"category-modernizm","9":"tag-kurani-azim","10":"tag-mustafa-ozturk","11":"tag-tarihselcilik"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.2 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#039;an-\u0131 Azim Galip Gelecek - \u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#039;an-\u0131 Azim Galip Gelecek - \u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"As\u0131rlar \u00f6tesine h\u00fckmeden Kur\u2019an-\u0131 Az\u00eem, n\u00fczul\u00fcnden bug\u00fcne insanl\u0131\u011f\u0131n hid\u00e2yet kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. M\u00fcminler i\u00e7in bir rahmet oldu\u011fu kadar zalimler i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir h\u00fcsran vesilesi olan Kur\u2019an,[1] kimilerini hid\u00e2yete eri\u015ftirdi\u011fi gibi kimilerinin de sapk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131na sebep olmu\u015ftur.[2] Bu noktada kabahat elbette ki Kur\u2019an\u2019\u0131n de\u011fildir. Bilakis su\u00e7, Kur\u2019an\u2019\u0131n muradull\u00e2ha muv\u00e2f\u0131k bi\u00e7imde anla\u015f\u0131lmas\u0131na engel olacak bir tav\u0131rla \u00e2yetlere [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"\u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-12-31T13:03:45+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1247\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"623\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"21 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/d5df7e26ea099f92daeaa9f8d4ed3df7\"},\"headline\":\"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#8217;an-\u0131 Azim Galip Gelecek\",\"datePublished\":\"2019-12-31T13:03:45+00:00\",\"dateModified\":\"2019-12-31T13:03:45+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\"},\"wordCount\":4258,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/7efd65277de8b9dc0520ec210e387854\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg\",\"keywords\":[\"kuran\u0131 azim\",\"mustafa \u00f6zt\u00fcrk\",\"tarihselcilik\"],\"articleSection\":[\"Kur'an \u0130limleri\",\"Modernizm\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\",\"url\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\",\"name\":\"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur'an-\u0131 Azim Galip Gelecek - \u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg\",\"datePublished\":\"2019-12-31T13:03:45+00:00\",\"dateModified\":\"2019-12-31T13:03:45+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg\",\"width\":1247,\"height\":623},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#8217;an-\u0131 Azim Galip Gelecek\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#website\",\"url\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/\",\"name\":\"\u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi\",\"description\":\"Resmi Web Sayfas\u0131\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/7efd65277de8b9dc0520ec210e387854\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/7efd65277de8b9dc0520ec210e387854\",\"name\":\"\u00d6mer Faruk Korkmaz\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/cropped-nkl-2.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/cropped-nkl-2.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"\u00d6mer Faruk Korkmaz\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/d5df7e26ea099f92daeaa9f8d4ed3df7\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b102a1ef8a87800a029359cf4061bb0e2be026a3d10c077456a6b9b6aa4c4239?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b102a1ef8a87800a029359cf4061bb0e2be026a3d10c077456a6b9b6aa4c4239?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\"],\"url\":\"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/author\/tanyurd\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur'an-\u0131 Azim Galip Gelecek - \u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur'an-\u0131 Azim Galip Gelecek - \u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi","og_description":"As\u0131rlar \u00f6tesine h\u00fckmeden Kur\u2019an-\u0131 Az\u00eem, n\u00fczul\u00fcnden bug\u00fcne insanl\u0131\u011f\u0131n hid\u00e2yet kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. M\u00fcminler i\u00e7in bir rahmet oldu\u011fu kadar zalimler i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir h\u00fcsran vesilesi olan Kur\u2019an,[1] kimilerini hid\u00e2yete eri\u015ftirdi\u011fi gibi kimilerinin de sapk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131na sebep olmu\u015ftur.[2] Bu noktada kabahat elbette ki Kur\u2019an\u2019\u0131n de\u011fildir. Bilakis su\u00e7, Kur\u2019an\u2019\u0131n muradull\u00e2ha muv\u00e2f\u0131k bi\u00e7imde anla\u015f\u0131lmas\u0131na engel olacak bir tav\u0131rla \u00e2yetlere [&hellip;]","og_url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/","og_site_name":"\u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi","article_published_time":"2019-12-31T13:03:45+00:00","og_image":[{"width":1247,"height":623,"url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"admin","Tahmini okuma s\u00fcresi":"21 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/d5df7e26ea099f92daeaa9f8d4ed3df7"},"headline":"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#8217;an-\u0131 Azim Galip Gelecek","datePublished":"2019-12-31T13:03:45+00:00","dateModified":"2019-12-31T13:03:45+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/"},"wordCount":4258,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/7efd65277de8b9dc0520ec210e387854"},"image":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg","keywords":["kuran\u0131 azim","mustafa \u00f6zt\u00fcrk","tarihselcilik"],"articleSection":["Kur'an \u0130limleri","Modernizm"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/","url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/","name":"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur'an-\u0131 Azim Galip Gelecek - \u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg","datePublished":"2019-12-31T13:03:45+00:00","dateModified":"2019-12-31T13:03:45+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#primaryimage","url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg","contentUrl":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/kuran-i-azim-e1585212137599.jpg","width":1247,"height":623},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/evrensel-durusuyla-yine-kuran-i-azim-galip-gelecek\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Evrensel Duru\u015fuyla Yine Kur&#8217;an-\u0131 Azim Galip Gelecek"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#website","url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/","name":"\u00d6mer Faruk Korkmaz Hocaefendi","description":"Resmi Web Sayfas\u0131","publisher":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/7efd65277de8b9dc0520ec210e387854"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"tr"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/7efd65277de8b9dc0520ec210e387854","name":"\u00d6mer Faruk Korkmaz","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/cropped-nkl-2.png","contentUrl":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/cropped-nkl-2.png","width":512,"height":512,"caption":"\u00d6mer Faruk Korkmaz"},"logo":{"@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/d5df7e26ea099f92daeaa9f8d4ed3df7","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b102a1ef8a87800a029359cf4061bb0e2be026a3d10c077456a6b9b6aa4c4239?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b102a1ef8a87800a029359cf4061bb0e2be026a3d10c077456a6b9b6aa4c4239?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"sameAs":["https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr"],"url":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/author\/tanyurd\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/238","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=238"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/238\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/297"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=238"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=238"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/omerfarukkorkmaz.com.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=238"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}